Hà Nội Và Bốn Mùa
Người ta nói Hà Nội có bốn mùa rõ rệt — và đó là một trong những điều khiến thành phố này khác biệt với bất kỳ nơi nào khác ở Việt Nam. Nhưng với tôi, Hà Nội không chỉ có bốn mùa theo lịch. Hà Nội có hàng chục mùa, mỗi mùa kéo dài đôi ba tuần, đủ để thay đổi cả bộ mặt và tâm trạng của thành phố.
Mùa Sấu Xanh
Tháng Ba, tháng Tư — là mùa sấu xanh. Những chùm quả nhỏ bằng đầu ngón tay lúc lỉu trên các hàng sấu cổ thụ dọc phố Phan Đình Phùng, phố Lý Thường Kiệt. Trẻ con ném đá hái sấu. Người lớn nhặt sấu rụng về ngâm muối ớt. Cái vị chua chua ngọt ngọt của sấu xanh chấm muối ớt là một thứ chỉ Hà Nội mới có.
Những ngày sấu xanh, trời Hà Nội còn se lạnh buổi sáng, nhưng đến trưa thì nắng ấm áp dễ chịu. Không khí trong trẻo đến mức nhìn rõ từng chiếc lá non xanh mơn mởn trên cành. Đây là Hà Nội đẹp nhất trong năm, dù nhiều người không để ý.
Mùa Hoa Sữa
Rồi tháng Mười đến. Hoa sữa nở. Và cả thành phố chìm trong mùi hương nồng nàn, ngọt ngào đến mức có người yêu, có người ghét, nhưng không ai thờ ơ được.
Hoa sữa không đẹp như hoa anh đào, không rực rỡ như hoa phượng. Những chùm hoa trắng nhỏ li ti ẩn trong tán lá, chỉ nhìn thấy nếu đứng thật gần. Nhưng mùi hương thì lan xa hàng trăm mét. Đêm xuống, đi bộ trên vỉa hè Nguyễn Du hay Trần Hưng Đạo, mùi hoa sữa bao trùm lấy người như một tấm chăn ấm.
"Hoa sữa thôi rơi, ta bên nhau — mùa đông vừa sang có ngại ngùng chi."
Bài hát đó đã gắn hoa sữa với Hà Nội mãi mãi. Và mỗi năm, khi hoa sữa nở, cả một thế hệ người Hà Nội lại nhớ về những ngày tháng đẹp nhất của mình.
Mùa Gió Heo May
Tháng Mười Một, gió heo may về. Đây là mùa mà người ta hay dùng từ "chạnh lòng" nhất. Gió heo may không lạnh, chỉ hơi se se — vừa đủ để người ta muốn khoác thêm một chiếc áo mỏng, và tự nhiên nhớ về ai đó.
Buổi sáng mùa gió heo may, cà phê trứng Hà Nội trở nên hút khách hơn bao giờ hết. Người ta ngồi thu mình trong các quán nhỏ, tay ôm ly cà phê ấm, nhìn ra đường phố lá vàng bay. Hà Nội lúc này giống như một bức tranh cũ, nhưng không hề buồn — chỉ là sâu lắng và đầy chiêm nghiệm.
Mùa Mưa Phùn
Tháng Chạp, tháng Giêng — là mùa mưa phùn. Không phải mưa to, chỉ là những hạt mưa li ti lơ lửng trong không khí, ướt áo mà không biết từ lúc nào. Bầu trời xám xịt, đường phố đẫm nước, và cây cối bắt đầu cởi bỏ lớp áo lá để chuẩn bị cho mùa đâm chồi mới.
Mùa mưa phùn là mùa của rêu. Rêu mọc trên tường gạch cũ, trên bậc thềm đình làng, trên những tấm bia đá nơi nghĩa địa ngoại ô. Rêu mọc xanh mướt, mềm mại, như lớp nhung thiên nhiên phủ lên những gì đã cũ.
Thành Phố Và Con Người
Hà Nội không hoàn hảo. Tắc đường, ô nhiễm, nhịp sống căng thẳng — đó là thực tế mà bất kỳ ai sống ở đây đều biết. Nhưng Hà Nội có một thứ mà không nhiều thành phố có: hồn vía. Cái hồn đó nằm trong từng hàng cây cổ thụ, từng con ngõ nhỏ, từng ly trà đá vỉa hè, từng mùa hoa nở rồi tàn.
Và mỗi khi mùa chuyển, thành phố như thở một hơi dài — nhắc ta rằng thời gian vẫn đang chảy, và cuộc sống, dù bận rộn đến đâu, vẫn đáng để dừng lại một chút mà thưởng thức.